Այն, որ Հայաստանում դեռ շատ չբացահայտված պատմամշակութային և զբոսաշրջության վայրեր կան, արձանագրված փաստ է, և դեռ երկար ժամանակ կպահանջվի դրանք բացահայտելու համար: Առհասարակ, քարանձավներն իրենցից ներկայացնում են ուրույն մի «աշխարհ», և Հայաստանի բազմահազար քարանձավները, որոնցից շատերը ստեղծել է մարդը (Հին Խնձորեսկ,Հին Գորիս, Գեղարդաձոր և այլն), իրենց գեղեցկությամբ և պատմական արժեքով չեն զիջում աշխարհի շատ երկրների քարանձավներին: Մոզրովի քանարձավը Հայաստանի ամենաքիչ ճանաչելի բնական հրաշալիքներից է: Գտնվելով Վայոց Ձորի մարզի Եղեգնաձոր քաղաքի մոտ՝ այն հայտնաբերվել է 30 տարի առաջ` Մոզրովի գյուղ տանող ճանապարհի շինարարության ժամանակ:
Մինչ այդ այն եղել է կույր քարանձավ (այդպես են կոչվում այն խոռոչները, որոնք դեպի երկրի մակերևույթ ելք չունեն): Շինարարները խճուղու պաստառը հարթեցնելու ժամանակ պայթեցրել են կրաքարի զանգվածը, որի տակ բացվել է քարանձավը: Մոզրովը խորը քարանձավ է՝ երկրաբանական հարուստ գոյացություններով: Իր երկարությամբ այն Հայաստանում երրորդն է` մոտ 260 մ երկարությամբ (առաջին տեղում Արջերի քարանձավն է` 3,5 կմ, երկրորդը` Մագելի քարանձավը` 1.7 կմ երկարությամբ): Ըստ Հայաստանի ազգային մրցունակության հիմնադրամին երկայացրած «Մոզրովի քարանձավը՝ որպես զբոսաշրջության վայր» ստեղծելու ծրագրի` Մոզրովն իր բնական գեղեցկությամբ և երկրաբանական գոյացություններով զբոսաշրջության ցուցադրական վայր դառնալու իդեալական թեկնածու է, որ կարող է լինել, որպես «Ցուցադրական քարանձավ»:
Ցուցադրական քարանձավներըայն քարանձավներն են, որոնք մատչելի են հանրության համար: Սովորաբար, որպես այդպիսին որակվելու համար Անհրաժեշտ է ապահովել հետևյալ պայմանները՝ արահետներ, լուսավորություն, ուղեկցվող տուրեր, մուտքի վճար, փակում, կանոնավոր Աշխատանքային ժամեր: Մոզրովի քարանձավը հարուստ է գեղեցիկ և բազմազան բնական գոյացություններով: Այն պարունակում է բազմատեսակ ներանձավային կամ ծալքավոր գոյացություններ (կրաքարե քարանձավային գոյացություններ), ինչպիսիք են՝ շթաքարեր (ստալակտիտներ), պտկաքարեր (ստալագմիտներ), հելիկտիտներ, սյուներ, կարբոնատային հոսքեր, անձավախորշեր, դրապիերներ (ծալքավոր գոյացություններ), արգելապատնեշներ: Քարանձավն ունի անգամ եզակի «կոկորդիլոսի գոյացություն», որը շատ դուր կգա այցելուներին:
Այդ տեսակի գոյացություններն այն է, ինչն այցելուները ցանկանում և Ակնկալում են տեսնել քարանձավում շրջելիս: Բացի այդ, վերջերս Թռչունների քարանձավում աշխարհի ամենահին կոշիկը հայտնաբերելուց հետո հայաստանյան քարանձավները մեծ ուշադրության են արժանանում միջազգային լրատվականմիջոցների կողմից: Ուստի և,քարանձավի վայրի առևտրականացումը կպաշտպանի Քարանձավը վանդալիզմից և վնասներից` դառնալով զբոսաշրջության նոր և գրավիչ տեսակի ապրանք Հայաստանում:
Ayn, or Hayastanum der shat chbacahaytvac patmamshakutayin ev zbosashrjutyan vayrer kan, ardzanagrvac past e, ev der erkar jamanak kpahanjvi dranq bacahaytelu hamar: Arhasarak, qarandzavnern irencic nerkayacnum en uruyn mi «ashxarh», ev Hayastani bazmahazar qarandzavnery, oroncic shatery stexcel e mardy (Hin Xndzoresk,Hin Goris, Gexardadzor ev ayln), irenc gexeckutyamb ev patmakan arjeqov chen zijum ashxarhi shat erkrneri qarandzavnerin: Mozrovi qanardzavy Hayastani amenaqich chanacheli bnakan hrashaliqneric e: Gtnvelov Vayoc Dzori marzi Exegnadzor qaxaqi mot՝ ayn haytnabervel e 30 tari araj` Mozrovi gyux tanox chanaparhi shinararutyan jamanak:
Minch ayd ayn exel e kuyr qarandzav (aydpes en kochvum ayn xorochnery, oronq depi erkri makerevuyt elq chunen): Shinararnery xchuxu pastary hartecnelu jamanak paytecrel en kraqari zangvacy, ori tak bacvel e qarandzavy: Mozrovy xory qarandzav e՝ erkrabanakan harust goyacutyunnerov: Ir erkarutyamb ayn Hayastanum errordn e` mot 260 m erkarutyamb (arajin texum Arjeri qarandzavn e` 3,5 km, erkrordy` Mageli qarandzavy` 1.7 km erkarutyamb): Yst Hayastani azgayin mrcunakutyan himnadramin erkayacrac «Mozrovi qarandzavy՝ orpes zbosashrjutyan vayr» stexcelu cragri` Mozrovn ir bnakan gexeckutyamb ev erkrabanakan goyacutyunnerov zbosashrjutyan cucadrakan vayr darnalu idealakan teknacu e, or karox e linel, orpes «Cucadrakan qarandzav»:
Cucadrakan qarandzavneryayn qarandzavnern en, oronq matcheli en hanrutyan hamar: Sovorabar, orpes aydpisin orakvelu hamar Anhrajesht e apahovel hetevyal paymannery՝ arahetner, lusavorutyun, uxekcvox turer, mutqi vchar, pakum, kanonavor Ashxatanqayin jamer: Mozrovi qarandzavy harust e gexecik ev bazmazan bnakan goyacutyunnerov: Ayn parunakum e bazmatesak nerandzavayin kam calqavor goyacutyunner (kraqare qarandzavayin goyacutyunner), inchpisiq en՝ shtaqarer (stalaktitner), ptkaqarer (stalagmitner), heliktitner, syuner, karbonatayin hosqer, andzavaxorsher, drapierner (calqavor goyacutyunner), argelapatneshner: Qarandzavn uni angam ezaki «kokordilosi goyacutyun», ory shat dur kga aycelunerin:
Ayd tesaki goyacutyunnern ayn e, inchn aycelunery cankanum ev Aknkalum en tesnel qarandzavum shrjelis: Baci ayd, verjers Trchunneri qarandzavum ashxarhi amenahin koshiky haytnabereluc heto hayastanyan qarandzavnery mec ushadrutyan en arjananum mijazgayin lratvakanmijocneri koxmic: Oւsti ev,qarandzavi vayri arevtrakanacumy kpashtpani Qarandzavy vandalizmic ev vnasneric` darnalov zbosashrjutyan nor ev gravich tesaki apranq Hayastanum:
Մանրամասների համար դիմել մեր գրասենյակ, կամ զանգահարել:
Հասցե` ք. Երևան, Իսակովի պողոտա 3/6 (Կիլիկիայի ավտոկայանի դիմացի մայթ:)
հեռախոս` (094) 09-07-60
(077) 09-07-60 (Viber, Whats app)
(041) 09-07-60
(091) 09-07-67
(007) 958-402-4332
